انجمن بین‌المللی هیپنوتیزم (ISH)؛ تاریخچه، عضویت و استانداردها
فهرست مطالب
پاسخ کوتاه: انجمن بین‌المللی هیپنوتیزم (International Society of Hypnosis، به‌اختصار ISH) نهاد علمی جهانی برای پژوهش، آموزش حرفه‌ای و کاربرد بالینی هیپنوتیزم است. ریشهٔ سازمانی آن به سال ۱۹۵۹ با نام ISCEH برمی‌گردد و از کنگرهٔ اوپسالا در ۱۹۷۳ نام فعلی را دارد. عضویت در آن مجوز طبابت در ایران نیست.
این مقاله معرفی یک انجمن حرفه‌ای است، نه دورهٔ آموزشی و نه دستور هیپنوتیزم. برای زمینهٔ بالینی، مقاله‌های هیپنوتیزم اریکسونی و تاریخچه هیپنوتیزم را هم ببینید. وضعیت و لینک‌ها در تاریخ ۱۸ آبان ۱۴۰۵ (۹ نوامبر ۲۰۲۶) از سایت رسمی بررسی شده است.
| مشخصه | توضیح |
|---|---|
| نام رسمی | International Society of Hypnosis (ISH) |
| نام فارسی | انجمن بین‌المللی هیپنوتیزم |
| نام پیشین | International Society for Clinical and Experimental Hypnosis (ISCEH)، از ۱۹۵۹ |
| تغییر نام | ۱۹۷۳، کنگرهٔ اوپسالا، سوئد |
| نوع | انجمن علمی بین‌المللی با جوامع ملی عضو (Constituent Societies) |
| سایت رسمی | ishhypnosis.org |
| ژورنال مرتبط | International Journal of Clinical and Experimental Hypnosis (IJCEH) |
انجمن بین‌المللی هیپنوتیزم چیست؟
پاسخ مستقیم: ISH انجمنی است که پژوهشگران و بالینگران هیپنوتیزم را از کشورهای مختلف دور هم جمع می‌کند، استاندارد آموزش و اخلاق می‌گذارد و کنگره‌های جهانی برگزار می‌کند.
طبق بیانیهٔ مأموریت در تاریخ رسمی انجمن، هدف تحریک و بهبود پژوهش، گفت‌وگو و انتشار مرتبط با مطالعهٔ علمی و کاربرد بالینی هیپنوتیزم است؛ همچنین همکاری میان رشته‌ها و تعیین معیارهای آموزش حرفه‌ای. ISH جایگزین نظام پزشکی هیچ کشوری نیست و گواهی‌اش به‌تنهایی پروانهٔ درمان نیست.
تاریخچه: از کنگره‌های قرن نوزدهم تا ISH
پاسخ مستقیم: ریشه‌های فکری به کنگره‌های هیپنوتیزم پاریس در ۱۸۸۹ و ۱۹۰۰ می‌رسد؛ انجمن سازمانی پایدار اما در ۱۹۵۹ با نام ISCEH شکل گرفت و در ۱۹۷۳ به ISH تغییر نام داد.
زمینهٔ علمی پیش از انجمن
صفحهٔ تاریخ ISH مسیر را از مسمر، مکتب نانسی (لیه‌بو و برنهایم)، جیمز برید و ژان‌مارتن شارکو تا نخستین کنگرهٔ بین‌المللی هیپنوتیزم آزمایشی و درمانی در پاریس (۸ تا ۱۲ اوت ۱۸۸۹) دنبال می‌کند؛ جایی که شارکو، برنهایم، فروید و لیه‌بو از حاضران بودند. کنگرهٔ دیگری در اوت ۱۹۰۰ برگزار شد. این رویدادها نسب تاریخی کنگره‌های بعدی را می‌سازند، نه خودِ انجمن امروزی را.
تأسیس ISCEH و تغییر نام به ISH
در ۱۹۵۹ پزشک کانادایی برنارد بی. راگینسکی رئیس مؤسس International Society for Clinical and Experimental Hypnosis شد؛ موازی با SCEH آمریکایی که از ۱۹۴۹ وجود داشت. دبیر مؤسس جان سی. واتکینز بود که جوامع ملی را گرد آورد. تا ۱۹۶۰ حدود ۲۴ کشور به‌عنوان بخش ملی فهرست شده‌اند. نخستین کنگرهٔ ISCEH در ۱۹۶۵ در پاریس برگزار شد. در کنگرهٔ اوپسالا ۱۹۷۳ قانون اساسی و نام به International Society of Hypnosis تغییر کرد و ارنست هیلمارد نخستین رئیس انجمن بازسازی‌شده شد. از آن پس کنگره‌ها معمولاً هر سه سال یک‌بار برگزار شده‌اند؛ از جمله فیلادلفیا، ملبورن، گلاسگو، تورنتو، لیدن، اورشلیم، سان‌دیگو، مونیخ، سنگاپور، آکاپولکو و رم. سایت انجمن از کنگرهٔ جهانی کراکوف (ژوئن ۲۰۲۴) و برنامه‌های آموزشی جاری مانند مسترکلاس‌ها هم خبر می‌دهد.
ساختار، عضویت و جوامع ملی
پاسخ مستقیم: اعضا به انواع کامل، وابسته و افتخاری تقسیم می‌شوند؛ بسیاری از کشورها از راه «جوامع تشکیل‌دهنده» به ISH وصل‌اند و کمیتهٔ اعتبار درخواست‌ها را بررسی می‌کند.
طبق اساسنامهٔ منتشرشده در سایت، سال عضویت تقویمی است. متقاضی عضو کامل معمولاً باید عضو جامعهٔ ملی تشکیل‌دهنده باشد یا در کشور بدون جامعهٔ ملی، مدارک حرفه‌ای‌اش با استاندارد انجمن سنجیده شود. برای عضویت فردی معمولاً رزومه، سابقهٔ آموزش هیپنوتیزم و کپی مجوز/ثبت حرفه‌ای لازم است. جوامع ملی برای پیوستن باید اساسنامه، آیین اخلاق، فهرست هیئت‌مدیره و مدارک دیگر را بفرستند و هزینهٔ بررسی بپردازند. جزئیات دقیق و مبالغ ممکن است عوض شود؛ منبع قطعی همان صفحهٔ عضویت رسمی است.
آموزش، اخلاق و مرز با هیپنوتیزم نمایشی
پاسخ مستقیم: سیاست آموزش ISH هیپنوتیزم بالینی را برای ارائه‌دهندگان مراقبت سلامت، پژوهشگران و دانشجویان برنامه‌های معتبر محدود می‌کند و استفاده را به محدودهٔ تخصص فرد می‌بندد.
آیین اخلاق انجمن می‌گوید عضو باید هیپنوتیزم را فقط در چارچوب کار حرفه‌ای و برای اهدافی به کار برد که صلاحیت و مجوزش را دارد. این یعنی هیپنوتیزم بالینی ابزار کمکی در حوزهٔ تخصص است، نه جایگزین تشخیص پزشکی و نه سرگرمی صحنه. برای تمایز با اجراهای نمایشی، مقالهٔ هیپنوتیزم نمایشی را بخوانید. در ایران هرگونه کار درمانی باید با قوانین وزارت بهداشت و نهادهای حرفه‌ای سازگار باشد؛ ادعای «مدرک بین‌المللی» به‌تنهایی کافی نیست.
هشدار پزشکی: هیپنوتیزم برای همه مناسب نیست و در برخی شرایط روان‌پزشکی یا پزشکی منع یا احتیاط دارد. خوددرمانی با فایل‌ها یا دوره‌های بی‌نظارت توصیه نمی‌شود. در بحران به اورژانس ۱۱۵ یا مشاور مجاز مراجعه کنید.
ژورنال IJCEH و پیوند با SCEH
پاسخ مستقیم: IJCEH ژورنال مرجع پژوهش هیپنوتیزم بالینی و آزمایشی است و از نظر تاریخی با SCEH و ISH گره خورده است.
ژورنال در ۱۹۵۳ با نام Journal of Clinical and Experimental Hypnosis آغاز شد و از ۱۹۵۹ عنوان International گرفت. مارتین اورن حدود سه دهه سردبیر بود. ناشر فعلی Taylor & Francis است و اشتراک برای اعضا و کتابخانه‌ها عرضه می‌شود. انتصاب سردبیر طبق اسناد SCEH است؛ با این حال ISH ژورنال را ژورنال رسمی خود معرفی می‌کند. این پیوند پیچیدهٔ اداری را صفحهٔ تاریخ انجمن توضیح داده است.
وضعیت فعلی و آنچه انجمن ارائه می‌دهد
پاسخ مستقیم: تا تاریخ بررسی، سایت رسمی کنگره‌ها، مسترکلاس‌ها، عضویت فردی و جوامع ملی، آیین اخلاق و سیاست آموزش را منتشر می‌کند؛ شهریه و زمان‌بندی دقیق را فقط از همان سایت بگیرید.
- کنگره‌های جهانی و نشست‌های آموزشی بین‌المللی
- عضویت برای افراد و جوامع ملی
- دسترسی یا تخفیف مرتبط با IJCEH (جزئیات از انجمن)
- جوایز پژوهشی و بالینی به نام چهره‌های تاریخی حوزه
ISH مدرک دانشگاهی دولتی صادر نمی‌کند. دوره‌های وابسته به انجمن‌های ملی ممکن است برای توسعهٔ حرفه‌ای مفید باشند، اما اعتبار قانونی‌شان به کشور محل فعالیت بستگی دارد.
ارزیابی
پاسخ مستقیم: وجود تاریخی انجمن، کنگره‌ها و ژورنال مستند است؛ اثربخشی هر کاربرد بالینی هیپنوتیزم را باید جدا و با شواهد همان حوزه سنجید.
آنچه مستند است
تأسیس ۱۹۵۹، تغییر نام ۱۹۷۳، فهرست کنگره‌ها، وجود اساسنامه و آیین اخلاق عمومی، و ارتباط با IJCEH در منابع رسمی انجمن و تاریخ‌نگاری حوزه ثبت شده است.
آنچه محل بحث است
مرز میان هیپنوتیزم پژوهشی، بالینی و نمایشی، سخت‌گیری جوامع ملی مختلف، و وزن «استاندارد بین‌المللی» در برابر قوانین محلی همیشه یکسان نیست. عضویت تضمین کیفیت هر درمانگر خاص نیست.
آنچه تأییدپذیر نیست
هیچ انجمنی نمی‌تواند ثابت کند هیپنوتیزم برای همهٔ ادعاهای درمانی معجزه می‌کند. برای هر کاربرد (درد، اضطراب، IBS و غیره) باید به مرورهای نظام‌مند و راهنماهای بالینی همان موضوع رجوع کرد، نه فقط به نام انجمن.
ISH برای خوانندهٔ ایرانی چه معنایی دارد؟
پاسخ مستقیم: منبعی برای شناخت استانداردهای بین‌المللی و پژوهش است؛ نه میان‌بر مجوز کار در ایران و نه جایگزین انجمن‌ها یا مقررات داخلی.
اگر پزشک، روان‌شناس بالینی یا مشاور مجاز هستید، آشنایی با کنگره‌ها، آیین اخلاق و مقالات IJCEH می‌تواند سطح دانش را بالا ببرد. اگر هنرجوی تازه‌کارید، اول آموزش تحت نظارت متخصص دارای مجوز محلی مهم‌تر از عضویت خارجی است. تبلیغاتی که فقط با نام «ISH» یا «مدرک بین‌المللی» فروش می‌روند باید با شک سالم خوانده شوند: خود انجمن تأکید دارد کاربرد هیپنوتیزم به صلاحیت و مجوز فرد وابسته است.
برای مسیر مرتبط در سنت اریکسون، بنیاد و مؤسسات میلتون اریکسون در صف مراکز همین مجموعه می‌آیند؛ آن‌ها مکتب بالینی خاصی را نمایندگی می‌کنند، در حالی که ISH چتر چندملیتی و چندرویکردی است. این دو را رقیب یا یکی ندانید.
جمع‌بندی
انجمن بین‌المللی هیپنوتیزم (ISH) چتر علمی جهانی برای پژوهش و کاربرد حرفه‌ای هیپنوتیزم است که از ISCEH ۱۹۵۹ برآمد و از ۱۹۷۳ با نام فعلی شناخته می‌شود. ارزشش در شبکه‌سازی، کنگره، اخلاق و پیوند با پژوهش است، نه در صدور پروانهٔ طبابت. اگر به هیپنوتیزم بالینی علاقه دارید، اول مجوز حرفه‌ای محلی و شواهد همان کاربرد را چک کنید؛ بعد اگر خواستید سراغ جوامع ملی و ISH بروید.
منابع
- International Society of Hypnosis؛ History of ISH.
- International Society of Hypnosis؛ ISH By-Laws.
- International Society of Hypnosis؛ ISH Training Policy.
- International Society of Hypnosis؛ Code of Ethics.
- International Society of Hypnosis؛ سایت رسمی (بررسی ۱۸ آبان ۱۴۰۵).
- Taylor & Francis؛ International Journal of Clinical and Experimental Hypnosis.
ISH یا International Society of Hypnosis یک انجمن علمی بین‌المللی است که پژوهش، آموزش حرفه‌ای و کاربرد بالینی هیپنوتیزم را میان متخصصان کشورهای مختلف هماهنگ می‌کند. ریشهٔ سازمانی آن به ۱۹۵۹ و نام پیشین ISCEH برمی‌گردد و از ۱۹۷۳ با نام فعلی فعالیت می‌کند.
خیر. عضویت در ISH یا هر انجمن خارجی جای پروانهٔ وزارت بهداشت، نظام پزشکی یا مجوزهای حرفه‌ای ایران را نمی‌گیرد. ISH خودش تأکید می‌کند هیپنوتیزم بالینی باید در محدودهٔ تخصص و مجوز قانونی فرد باشد.
SCEH (تأسیس ۱۹۴۹ در آمریکا) و ASCH انجمن‌های مهم آمریکایی‌اند. ISH چتر بین‌المللی است که جوامع ملی (Constituent Societies) و اعضای فردی را گرد می‌آورد. ژورنال IJCEH پیوند تاریخی با SCEH و ISH دارد.
International Journal of Clinical and Experimental Hypnosis (IJCEH) ژورنال رسمی مرتبط با این جامعه است. سردبیری طولانی مارتین اورن (حدود ۱۹۶۲ تا ۱۹۹۲) در تاریخ انجمن برجسته است؛ ناشر فعلی Taylor & Francis است.
سیاست آموزش ISH هیپنوتیزم بالینی را برای ارائه‌دهندگان مراقبت سلامت شناخته‌شده، پژوهشگران و دانشجویان برنامه‌های معتبر محدود می‌کند. هدف انجمن استاندارد حرفه‌ای است، نه سرگرمی صحنه. برای تمایز با نمایش، مقالهٔ هیپنوتیزم نمایشی را ببینید.
