بنیاد بکلی چیست؟ آماندا فیلدینگ، پژوهش‌های سایکدلیک و سیاست مواد
فهرست مطالب
بنیاد بکلی (Beckley Foundation) نهادی خیریه و اندیشکده‌ای بریتانیایی است که در سال ۱۹۹۸ به دست آماندا فیلدینگ بنیان گذاشته شد. مقر آن در بکلی پارک، نزدیک آکسفورد، است و دو هدف اصلی را دنبال می‌کند: آغاز و پشتیبانی پژوهش علمی درباره‌ی اثر مواد روان‌گردان بر مغز، و تلاش برای اصلاح سیاست‌های جهانی مواد مخدر بر پایه‌ی شواهد.
نام این بنیاد بیشتر با برنامه‌ی پژوهشی مشترکش با امپریال کالج لندن شناخته می‌شود؛ برنامه‌ای که نخستین تصویرهای مغز انسان تحت اثر LSD را منتشر کرد. در این مقاله تاریخچه‌ی بنیاد، زندگی بنیان‌گذار آن، مهم‌ترین پژوهش‌ها، فعالیت‌های سیاستی و نقدهای مطرح‌شده را مرور می‌کنیم.
بنیاد بکلی چگونه شکل گرفت؟
بنیاد بکلی در آغاز «بنیاد گسترش آگاهی» (Foundation to Further Consciousness) نام داشت و بعدها به نام عمارت خانوادگی بنیان‌گذارش، بکلی پارک، تغییر نام داد. بکلی پارک یک شکارگاه‌خانه‌ی قدیمی دوره‌ی تودور با سه برج و سه خندق در لبه‌ی یک مرداب بیرون آکسفورد است که آماندا فیلدینگ در آن به دنیا آمد و بزرگ شد.
بنیاد از نظر حقوقی یک امانت خیریه (charitable trust) است و طبق ویکی‌پدیا از سازمان ملل اعتبارنامه‌ی سازمان غیردولتی دارد. کار آن در دو برنامه سازمان یافته است: «برنامه‌ی علمی» که پژوهش‌ها را طراحی و هدایت می‌کند یا با دانشگاه‌ها در آن‌ها شریک می‌شود، و «برنامه‌ی سیاست مواد» که گزارش سفارش می‌دهد، نشست‌های بین‌المللی برگزار می‌کند و به سیاست‌گذاران مشاوره می‌دهد.
بنیاد علاوه بر روان‌گردان‌های کلاسیک، درباره‌ی شاهدانه، MDMA و آیاهواسکا نیز پژوهش کرده است و مطالعه‌ی آگاهی و حالت‌های تغییریافته‌ی آن را از دیدگاهی میان‌رشته‌ای در دستور کار خود دارد.
آماندا فیلدینگ، بنیان‌گذار بنیاد بکلی
آماندا فیلدینگ (۱۹۴۳–۲۰۲۵) که بعدها با ازدواج کنتس ویمیس شد، از دهه‌ی ۱۹۶۰ به حالت‌های آگاهی و عرفان علاقه داشت. او نزد آر. سی. زینر، استاد ادیان تطبیقی در آکسفورد، ادیان تطبیقی و عرفان خواند و بعدها به روانشناسی، فیزیولوژی و علوم اعصاب روی آورد.
فیلدینگ در زندگی شخصی‌اش نیز چهره‌ای جنجالی بود. مشهورترین و بحث‌برانگیزترین کار او این بود که در سال ۱۹۷۰ با یک مته‌ی دندان‌پزشکی روی جمجمه‌ی خودش عمل ترپاناسیون (سوراخ کردن جمجمه) انجام داد و از آن فیلم کوتاهی ساخت. پزشکی جریان اصلی چنین کاری را بی‌پایه و خطرناک می‌داند و این رویداد سال‌ها سایه‌ی سنگینی بر اعتبار علمی او انداخت.
با این حال فیلدینگ در دهه‌های بعد توانست پژوهشگران دانشگاهی سرشناسی را با خود همراه کند. طبق گفته‌ی بنیاد، نام او در بیش از ۵۰ مقاله‌ی داوری‌شده در شمار نویسندگان آمده است. او جز بنیاد بکلی، نهادهای دیگری مانند Beckley Psytech (شرکت توسعه‌ی دارو) و Beckley Retreats (مراکز اقامتی با سیلوسایبین در کشورهایی که این ماده در آن‌ها قانونی است، مانند جامائیکا و هلند) را نیز پایه گذاشت. آماندا فیلدینگ در ۲۲ مه ۲۰۲۵ درگذشت.
همکاری بنیاد بکلی و امپریال کالج لندن
مهم‌ترین همکاری علمی بنیاد، «برنامه‌ی پژوهش سایکدلیک بکلی/امپریال» بود که فیلدینگ و دیوید نات، روان‌داروشناس برجسته‌ی بریتانیایی، مدیریت مشترک آن را بر عهده داشتند. این برنامه بعدها زمینه‌ساز مرکز پژوهش سایکدلیک امپریال کالج لندن شد.
در سال ۲۰۱۲ گروه رابین کارهارت‌هریس در مجله‌ی PNAS نتایج یک مطالعه‌ی fMRI با سیلوسایبین را منتشر کرد. برخلاف انتظار رایج، تزریق سیلوسایبین بیشتر با کاهش جریان خون و فعالیت در بخش‌هایی از مغز، از جمله مراکز اتصالی مهم، همراه بود. این یافته در آن زمان توجه زیادی برانگیخت.
در آوریل ۲۰۱۶ همین برنامه نخستین تصویرهای مغز انسان تحت اثر LSD را منتشر کرد. فیلدینگ، نات و کارهارت‌هریس یافته‌ها را در یک نشست خبری در انجمن سلطنتی لندن (Royal Society) معرفی کردند و مقاله‌ی آن با عنوان «همبسته‌های عصبی تجربه‌ی LSD» در PNAS چاپ شد. پژوهشگران از ترکیب چند روش تصویربرداری استفاده کرده بودند و از جمله گزارش دادند که در این حالت، قشر بینایی با بخش‌های بسیار بیشتری از مغز ارتباط می‌گیرد.
بر پایه‌ی نتایج تصویربرداری سیلوسایبین، شورای پژوهش پزشکی بریتانیا (MRC) در سال ۲۰۱۲ بودجه‌ی یک مطالعه‌ی بالینی درباره‌ی درمان با کمک سیلوسایبین برای افسردگی مقاوم به درمان را تأمین کرد. نتیجه‌ی این مطالعه‌ی آزمایشی در ۲۰۱۶ در لنست سایکیاتری چاپ شد: در هر ۱۲ داوطلب، دو نوبت سیلوسایبین همراه با حمایت روان‌شناختی تا سه هفته علائم افسردگی را کاهش داد. اما این مطالعه باز (open-label)، بدون گروه کنترل و بسیار کوچک بود و خود نویسندگان آن را فقط گامی برای بررسی امکان‌پذیری می‌دانستند.
پژوهش‌های دیگر بنیاد بکلی
بنیاد با چند دانشگاه دیگر نیز همکاری داشته است. در اسپانیا، در چارچوب برنامه‌ی بکلی/سانت‌پاو با جوردی ریبا، درباره‌ی آیاهواسکا و DMT پژوهش شد؛ از جمله یک مطالعه‌ی مقدماتی آزمایشگاهی که گزارش داد دو آلکالوئید اصلی آیاهواسکا، هارمین و تتراهیدروهارمین، در کشت سلولی به ساخت سلول‌های عصبی تازه کمک می‌کنند. این یافته در محیط آزمایشگاه به دست آمده و نمی‌توان آن را مستقیم به انسان تعمیم داد.
در ایالات متحده، همکاری با رولند گریفیتس در مرکز پژوهش سایکدلیک جانز هاپکینز به یک مطالعه‌ی آزمایشی درباره‌ی سیلوسایبین برای ترک سیگار انجامید. در بریتانیا نیز با کینگز کالج لندن درباره‌ی تفاوت اثر THC و CBD، دو ترکیب اصلی شاهدانه، و با والری کوران در یونیورسیتی کالج لندن درباره‌ی کاربردهای پزشکی شاهدانه کار شد.
یکی از برنامه‌های جدیدتر بنیاد در دانشگاه ماستریخت هلند درباره‌ی میکرودوزینگ LSD است که اثر مقدارهای بسیار کم این ماده را بر خلق، کارکردهای شناختی و درک درد بررسی می‌کند. بنیاد همچنین در سال‌های ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹ با شرکت کانادایی Canopy Growth شرکت مشترکی به نام Beckley Canopy Therapeutics برای پژوهش درباره‌ی شاهدانه‌ی دارویی تشکیل داد.
بنیاد بکلی و اصلاح سیاست مواد
شاخه‌ی سیاستی بنیاد استدلال می‌کند که «جنگ با مواد مخدر» شکست خورده و هزینه‌های بهداشتی و اجتماعی سنگینی داشته است، و از سیاست‌هایی مبتنی بر شواهد، کاهش آسیب و در برخی موارد تنظیم‌گری قانونی دفاع می‌کند. این‌ها مواضع یک نهاد مدافع (advocacy) است و دولت‌ها و کارشناسان درباره‌ی آن‌ها اختلاف نظر جدی دارند.
در سال ۲۰۱۱ نامه‌ی سرگشاده‌ی بنیاد در روزنامه‌های تایمز و گاردین منتشر شد که خواستار رویکرد تازه‌ای به سیاست مواد بود و بعدها رئیس‌جمهورهای وقت کلمبیا و گواتمالا نیز آن را امضا کردند. در ۲۰۱۲ بنیاد به درخواست دولت گواتمالا گروهی از کارشناسان بین‌المللی را گرد آورد و در ژانویه‌ی ۲۰۱۳ گزارشی با پیشنهادهای جایگزین به اوتو پرز مولینا، رئیس‌جمهور گواتمالا، ارائه کرد.
در ۲۰۱۶، هم‌زمان با اجرای قانون مواد روان‌گردان بریتانیا، بنیاد گزارشی درباره‌ی تنظیم‌گری «مواد روان‌گردان جدید» منتشر کرد. در ۲۰۲۲ نیز به ائتلاف بین‌المللی «ابتکار بازطبقه‌بندی درمانی سیلوسایبین» (ITPRI) پیوست که برای تغییر جایگاه سیلوسایبین در کنوانسیون ۱۹۷۱ سازمان ملل تلاش می‌کند؛ ائتلافی که انجمن MAPS نیز در آن عضو است.
نقدها و محدودیت‌ها
بنیاد بکلی همواره در مرز علم و دفاع از تغییر سیاست حرکت کرده است و همین موضوع نقدهایی برانگیخته است. منتقدان می‌گویند نهادی که هم پژوهش را تأمین مالی و هدایت می‌کند و هم برای قانونی شدن مواد فعالیت می‌کند، ممکن است در معرض سوگیری در تفسیر یافته‌ها باشد. پیوندهای بعدی خانواده‌ی فیلدینگ با شرکت‌های تجاری مانند Beckley Psytech و Beckley Retreats نیز این پرسش را جدی‌تر کرده است.
از نظر علمی هم بسیاری از یافته‌های پرسروصدای این برنامه‌ها از مطالعه‌های کوچک و مقدماتی آمده‌اند. تصویربرداری‌های مغزی ارزش زیادی برای شناخت سازوکارها داشته‌اند، اما به‌تنهایی اثربخشی درمانی را ثابت نمی‌کنند. کارآزمایی‌های بزرگ‌تر و کنترل‌شده‌ی بعدی، از جمله در روان‌درمانی با کمک سایکدلیک، نتایجی متغیرتر و محتاطانه‌تر از گزارش‌های اولیه داشته‌اند.
برای خواننده‌ی ایرانی نیز باید تأکید کرد که این مواد در ایران غیرقانونی‌اند و مصرف آن‌ها بیرون از پژوهش‌های نظارت‌شده می‌تواند خطرهای جدی روانی و جسمی، مانند اضطراب شدید یا روان‌پریشی در افراد مستعد، داشته باشد. پژوهش‌های یک نهاد خارجی توصیه‌ای برای مصرف شخصی نیست.
جمع‌بندی
بنیاد بکلی نمونه‌ای از نهادهایی است که در دو دهه‌ی اخیر پژوهش درباره‌ی مواد روان‌گردان را پس از چند دهه رکود دوباره به دانشگاه‌ها بازگرداندند. آماندا فیلدینگ با وجود پیشینه‌ی جنجالی‌اش توانست همکاری با امپریال کالج، جانز هاپکینز و دانشگاه‌های دیگر را سامان دهد و برنامه‌ی بکلی/امپریال نخستین تصویرهای مغز تحت اثر LSD را منتشر کرد. در عین حال، ترکیب پژوهش با فعالیت سیاستی و منافع تجاری، و کوچک بودن بسیاری از مطالعه‌ها، دلیل خوبی است که یافته‌های منسوب به این بنیاد را با دقت و در کنار پژوهش‌های مستقل بخوانیم.
منابع
- Beckley Foundation – Wikipedia
- Amanda Feilding – Wikipedia
- The Foundation – Beckley Foundation
- Carhart-Harris, R. L. et al. (2012). Neural correlates of the psychedelic state as determined by fMRI studies with psilocybin. PNAS
- Carhart-Harris, R. L. et al. (2016). Neural correlates of the LSD experience revealed by multimodal neuroimaging. PNAS
- Carhart-Harris, R. L. et al. (2016). Psilocybin with psychological support for treatment-resistant depression: an open-label feasibility study. The Lancet Psychiatry
سؤالات متداول
نهادی خیریه و اندیشکده‌ای بریتانیایی در نزدیکی آکسفورد که در ۱۹۹۸ تأسیس شد و درباره‌ی اثر مواد روان‌گردان بر مغز پژوهش می‌کند و برای اصلاح سیاست جهانی مواد فعالیت دارد.
آماندا فیلدینگ (۱۹۴۳–۲۰۲۵)، پژوهشگر و فعال بریتانیایی سیاست مواد، که بنیاد را در عمارت خانوادگی‌اش، بکلی پارک، پایه گذاشت.
برنامه‌ی مشترک با امپریال کالج لندن که مطالعه‌های تصویربرداری مغز با سیلوسایبین (۲۰۱۲) و LSD (۲۰۱۶) و مطالعه‌ی آزمایشی سیلوسایبین برای افسردگی مقاوم به درمان را انجام داد.
بنیاد سیاست ممنوعیت سخت‌گیرانه را ناموفق می‌داند و از سیاست‌های مبتنی بر شواهد، کاهش آسیب و در برخی موارد تنظیم‌گری قانونی دفاع می‌کند.
ترکیب پژوهش با فعالیت برای قانونی شدن مواد، ارتباط با شرکت‌های تجاری و کوچک و مقدماتی بودن بسیاری از مطالعه‌ها از نقدهای اصلی است.
خیر. این پژوهش‌ها در شرایط کنترل‌شده و با مجوز انجام شده‌اند و این مواد در ایران غیرقانونی‌اند.
